Khi đứng trước một chiếc bàn thờ treo tường hoặc tủ thờ có chiều sâu khiêm tốn, nhiều gia đình thường lúng túng không biết nên đặt 1 hay 3 bát hương. Đặt đủ 3 bát thì sợ chật chỗ bày lễ, mà rút gọn còn 1 bát lại băn khoăn liệu có thiếu sót với ông bà tổ tiên hay không.
Theo quan niệm dân gian phổ biến, bàn thờ có 3 bát hương thường phân chia rõ vị trí: bát ở giữa thờ thần linh, hai bát hai bên thờ gia tiên và bà Cô ông Mãnh. Tuy nhiên, với những gia đình mới lập bàn thờ ở căn hộ nhỏ hoặc muốn thu gọn trên mặt tủ thờ sẵn có, việc đặt 1 bát hương chung vẫn được nhiều người lựa chọn vì sự thành tâm nằm ở cách thờ phụng chứ không phụ thuộc hoàn toàn vào số lượng. Sự đánh đổi ở đây rất rõ ràng: dùng 1 bát hương giúp mặt bàn thoáng đãng và dễ bày đồ lễ, nhưng người thắp hương cần khấn rõ ràng từng bậc; ngược lại, cố đặt 3 bát hương trên mặt gỗ hẹp sẽ khiến khoảng cách giữa các món đồ thờ cúng bị sít vào nhau.
Lỗi dễ gặp nhất khi muốn giữ đủ 3 bát hương trên bàn thờ nhỏ là chọn đường kính bát hương quá lớn so với chiều sâu mặt bàn. Chẳng hạn, nếu mặt bàn thờ chỉ sâu khoảng hơn bốn mươi phân mà bạn đặt 3 bát hương cỡ lớn xếp hàng ngang, phần diện tích phía trước sẽ không còn đủ chỗ để đặt kỷ chén nước hay mâm bồng đựng hoa quả. Cách xử lý thực tế là đo kỹ chiều dài và chiều sâu mặt bàn trước khi đi mua: nếu quyết định đặt 3 bát, hãy chọn loại có đường kính nhỏ, kê bát chính giữa lùi về phía sau trên một chiếc đôn nhỏ, hai bát hai bên nhỏ hơn và đặt hơi chếch lên phía trước theo hình tam giác để tiết kiệm chiều ngang. Khi quy hoạch mặt bằng nhiều tầng, bạn có thể đối chiếu thêm kinh nghiệm thiết kế biệt thự để phân bổ tỷ lệ phòng khách, bếp và khu nghỉ ngơi cân xứng.
Số lượng bát hương cũng kéo theo cách chọn toàn bộ bộ đồ thờ đi kèm sao cho cân đối. Một bàn thờ gia tiên cơ bản thường cần thêm đèn thờ, lọ hoa, mâm bồng (đĩa có chân cao để bày ngũ quả, bánh trái) và kỷ nước (khay nhỏ đựng 3 hoặc 5 chén nước). Ngay cả trong các phương án Thiết kế nội thất biệt thự có phòng thờ riêng rộng rãi, nguyên tắc chừa khoảng thở giữa các món đồ vẫn luôn được ưu tiên để tránh cảm giác nặng nề, huống chi là với một chiếc tủ thờ nhỏ. Nếu đã chọn 3 bát hương, bạn chỉ nên dùng một lọ hoa và một mâm bồng cỡ vừa thay vì bày đối xứng hai bên;
còn nếu chỉ đặt 1 bát hương ở chính giữa, bạn sẽ có thêm dư địa để chọn mẫu đồ thờ đẹp bằng gốm, đồng hoặc gỗ có họa tiết cầu kỳ hơn một chút mà tổng thể vẫn thanh thoát.
Khi bày trí bàn thờ nhỏ, khoảng cách an toàn và việc lau dọn định kỳ cũng cần được tính trước từ lúc chọn chất liệu. Đồ thờ bằng gốm sứ nhẹ nhàng và dễ lau vết tàn nhang, đồ đồng tạo vẻ cổ kính và bền chắc nhưng nặng tay hơn khi nhấc xuống, còn đồ gỗ thì đồng điệu với màu bàn thờ gỗ nhưng cần tránh để tàn hương rơi trực tiếp gây sém bề mặt. Nếu đặt 3 bát hương quá sát lọ hoa tươi hoặc đèn thờ, mỗi lần rút chân nhang hay thay nước bạn rất dễ va tay làm xô lệch vị trí bát hương, vốn là điều nhiều gia đình kiêng kỵ theo lệ cũ.
Trước khi quyết định mua sắm mới hay thay đổi cách sắp xếp, việc làm thực tế nhất lúc này là dùng thước đo lại chính xác chiều ngang, chiều sâu của mặt bàn thờ đang có và cắt thử vài hình tròn bằng giấy báo tương ứng với đáy bát hương cùng mâm bồng để ướm lên mặt bàn. Khi nhìn thấy khoảng trống thực tế còn lại trên mặt gỗ, bạn sẽ biết ngay phương án 1 hay 3 bát hương vừa vặn hơn với nếp sinh hoạt của gia đình mình; nếu cần hỏi thêm về kích thước bộ đồ thờ cúng, tủ thờ, bàn thờ gỗ hoặc cách bố trí phòng thờ, bạn có thể gọi đến hotline 09.31.31.88.77 của MoreHome để trao đổi cụ thể.
